श्लोक 29.1
जौं न होति सीता सुधि पाई। मधुबन के फल सकहिं कि खाई॥
एहि बिधि मन बिचार कर राजा। आइ गए कपि सहित समाजा॥ १ ॥
jauṁ na hoti sītā sudhi pāī madhubana ke phala sakahiṁ ki khāī
ehi bidhi mana bichāra kara rājā āi gae kapi sahita samājā
हिंदी अर्थ
"यदि सीता जी का पता न मिला होता, तो क्या वे मधुवन के फल खा सकते थे?" राजा मन में यह विचार कर ही रहे थे कि वानर पूरे समाज के साथ आ गए।
भावार्थ
सुग्रीव शिकायत को चतुराई से समझते हैं: केवल अच्छा समाचार लाने वाले वानर ही उनके बाग पर धावा बोलने की हिम्मत कर सकते थे।
श्लोक 29.2
आइ सबन्हि नावा पद सीसा। मिलेउ सबन्हि अति प्रेम कपीसा॥
पूँछी कुसल कुसल पद देखी। राम कृपाँ भा काजु बिसेषी॥ २ ॥
āi sabanhi nāvā pada sīsā mileu sabanhi ati prema kapīsā
pūm̐chhī kusala kusala pada dekhī rāma kṛipām̐ bhā kāju biseṣhī
हिंदी अर्थ
सबने आकर उनके चरणों में सिर नवाया, और कपिराज सबसे बड़े प्रेम से मिले। उन्होंने कुशल पूछी, तो (वानर बोले) "आपके चरणों के दर्शन से कुशल है। राम की कृपा से काम विशेष रूप से पूरा हुआ है।"
श्लोक 29.3
नाथ काजु कीन्हेउ हनुमाना। राखे सकल कपिन्ह के प्राना॥
सुनि सुग्रीव बहुरि तेहि मिलेऊ। कपिन्ह सहित रघुपति पहिं चलेऊ॥ ३ ॥
nātha kāju kīnheu hanumānā rākhe sakala kapinha ke prānā
suni sugrīva bahuri tehi mileū kapinha sahita raghupati pahiṁ chaleū
हिंदी अर्थ
"हे नाथ! काम हनुमान ने किया है और सब वानरों के प्राण बचाए हैं।" यह सुनकर सुग्रीव फिर उनसे मिले और वानरों के साथ श्री रघुनाथ जी के पास चले।
श्लोक 29.4
राम कपिन्ह जब आवत देखा। किएँ काजु मन हरष बिसेषा॥
फटिक सिला बैठे द्वौ भाई। परे सकल कपि चरनन्हि जाई॥ ४ ॥
rāma kapinha jaba āvata dekhā kiem̐ kāju mana haraṣha biseṣhā
phaṭika silā baiṭhe dvau bhāī pare sakala kapi charananhi jāī
हिंदी अर्थ
जब राम ने वानरों को काम करके आते देखा, तो उनके मन में विशेष हर्ष हुआ। दोनों भाई स्फटिक शिला पर बैठे थे, सब वानर जाकर उनके चरणों में गिर पड़े।
श्लोक 29.5
प्रीति सहित सब भेंटे रघुपति करुना पुंज।
पूछी कुसल नाथ अब कुसल देखि पद कंज॥ २९ ॥
prīti sahita saba bheṁṭe raghupati karunā puṁja
pūchhī kusala nātha aba kusala dekhi pada kaṁja
हिंदी अर्थ
करुणा के पुंज श्री रघुनाथ जी सबसे प्रेम सहित गले मिले और कुशल पूछी। (वानर बोले) "हे नाथ! आपके चरणकमलों के दर्शन से अब कुशल है।"