Bhakti Arohan
ॐ

भगवद्गीता — अध्याय 11, श्लोक 8

विश्वरूपदर्शनयोग

न तु मां शक्यसे द्रष्टुमनेनैव स्वचक्षुषा । दिव्यं ददामि ते चक्षुः पश्य मे योगमैश्वरम् ॥ ८ ॥

na tu māṁ śhakyase draṣhṭum anenaiva sva-chakṣhuṣhā divyaṁ dadāmi te chakṣhuḥ paśhya me yogam aiśhwaram

हिंदी अर्थ

परंतु तुम अपनी इन आँखों से मुझे नहीं देख सकते। इसलिए मैं तुम्हें दिव्य दृष्टि देता हूँ; मेरे ईश्वरीय योग-सामर्थ्य को देखो।

भावार्थ

यह एक निर्णायक मोड़ है। यह दर्शन अर्जुन अपने प्रयास से प्राप्त नहीं करते; कृष्ण इसे उपहार के रूप में देते हैं ("दिव्यं ददामि ते चक्षुः")। भौतिक आँखें, चाहे कितनी भी तेज़ हों, अनंत को ग्रहण नहीं कर सकतीं। यही विचार श्लोक 53–54 में लौटता है: यह दर्शन कर्मकांड या अध्ययन से अर्जित नहीं होता, केवल भक्ति से मिलता है। यह कथा सुनाने वाले संजय को भी वेदव्यास से दिव्य दृष्टि मिली है।

कोई त्रुटि दिखे?

यदि आपको इस पृष्ठ पर व्याकरण, हिंदी, अंग्रेज़ी, मंत्र-पाठ या किसी भी प्रकार की त्रुटि दिखे, तो हमें बताएँ — हम 24 घंटे में उसे ठीक कर देंगे।